 |
||
 |
||
Chów kóz
R. Niżnikowski, Zygmunt M. Kowalski, Ewa StrzelecOd pewnego czasu obserwuje się w Polsce rosnące zainteresowanie chowem kóz w małych grupach, gdzie zwierzęta wykorzystywane są nie tylko produkcyjnie, lecz również jako towarzyszące człowiekowi np. w gospodarstwach agroturystycznych. Prezentowana książka charakteryzuje m.in. rasy kóz (różnych kierunków użytkowych), ich rozród, odchów koźląt, żywienie, pomieszczenia i ich wyposażenie oraz możliwości domowego przetwórstwa pozyskanych surowców, ochronę zdrowia tych zwierząt i podstawy pracy hodowlanej.
Format A 5, opr. miękka, 108 str., kolorowe wkładki.
CENA: 27 zł.
sposoby zamówienia
Wstęp
Wzrost zainteresowania kozami dostrzegany w Polsce od końca lat siedemdziesiątych ubiegłego stulecia wymusił powrót do ich hodowli, co leżało w pewnej sprzeczności z przyjętą strategią hodowlaną, popieraną przez ówczesne władze państwowe. Dążenie naszego społeczeństwa do wzbogacania różnorodności występującej na rynku żywności, spowodowanego względami zdrowotnymi, doprowadziło do samoistnego odtworzenia chowu i wzrostu zainteresowania tym gatunkiem zwierząt gospodarskich. W pierwszym etapie rozwoju krajowej hodowli zainteresowanie koncentrowało się wokół mleka koziego, poszukiwanego dla dzieci ze skazą białkową, dla których produkt ten traktowany był niemal jak lekarstwo - co wynikało z faktu niewielkiej dostępności na rynku żywności tego typu. W latach późniejszych, gdy pogłowie kóz wzrosło na tyle, że wystąpiła swego rodzaju nadprodukcja mleka, wzrosło zainteresowanie przetwórstwem tego surowca. Po uruchomieniu wielu przydomowych przetwórni mleka, asortyment artykułów mleczarskich na naszym rynku uległ znacznemu rozszerzeniu, wspomagając zarówno handel detaliczny, jak i gospodarstwa agroturystyczne. Rozwój hodowli prowadzonej w małych stadach może doprowadzić do wzrostu zainteresowania eksportem artykułów mleczarskich, głównie na rynek niemiecki, co w aspekcie możliwych do uzyskania cen może stanowić poważną konkurencję, choćby dla producentów francuskich. Dlatego podczas przygotowania tej książki staraliśmy się ująć najważniejsze aspekty dotyczące aktualnego znaczenia i przewidywanych perspektyw rozwoju koziarstwa w Polsce. Dość szeroko skoncentrowano uwagę na użytkowaniu mięsnym, ze względu na praktyczną nieobecność tego gatunku mięsa na rynku, co ze względów dietetycznych należy uznać za zjawisko niekorzystne.
Zainteresowanie chowem i użytkowaniem kóz wzrasta wraz z intensywnością przemian cywilizacyjnych, jako potrzeba realizacji potrzeb człowieka. Zwierzęta te ze względu na swój temperament, wszechstronną użytkowość oraz stosunkowo proste zasady utrzymania, często pełnią rolę nie tylko użytkową, ale również towarzyszą człowiekowi, dzięki swoim predyspozycjom do chowu w małych grupach. Z tego też względu obok chowu czysto produkcyjnego, gdzie koziarz utrzymuje swoje zwierzęta w celu zdobywania środków do życia, coraz szerzej kozy wykorzystywane są w gospodarstwach agroturystycznych i rekreacyjnych, jak też w chowie amatorskim, dla umilenia wypoczynku człowieka (fot. 7). Również coraz częściej dyskutuje się nad możliwościami wykorzystania tego gatunku zwierząt gospodarskich w terapiach różnych schorzeń. Zbiór potrzebnych informacji przy zakładaniu oraz prowadzeniu chowu kóz przygotowany został tak, aby bytowanie w towarzystwie tych zwierząt sprawiało właścicielom przyjemność z ich posiadania i użytkowania.
Poradnik powstał dzięki współpracy trzech osób. Pan prof. dr hab. Zygmunt Maciej Kowalski przygotował materiał dotyczący podrozdziałów pt.: "Żywienie kóz mlecznych", "Odchów koźląt" oraz "Tucz koźląt". Z kolei rozdział pt.: podstawy genetyki i pracy hodowlanej u kóz" oraz podrozdział pt. "Zachowanie chorej kozy" opracowane zostały przez mgr inż. Ewę Strzelec. Redakcja merytoryczna oraz treść pozostałych rozdziałów i podrozdziałów przygotowana została przez prof. dr hab. Romana Niżnikowskiego. Pozostaje wyrazić nadzieję, że poradnik przyda się hodowcom i miłośnikom tych sympatycznych zwierząt użytkowych.
SPIS TREŚCI
Wstęp
Znaczenie chowu kóz
Podstawy genetyki i pracy hodowlanej u kóz
Podstawowe wiadomości z dziedziny genetyki zwierząt
Bezrożność a zaburzenia rozrodu u kóz
Podstawy prowadzenia selekcji
Jak prowadzić selekcję
O doborze kóz i kozłów do rozrodu
Metody kojarzenia
Metody krzyżowania
Podstawy chowu kóz
Rasy kóz
Żywienie kóz mlecznych
Rozród kóz
Odchów koźląt
Tucz koźląt
Użytkowanie kóz
Pomieszczenia i ich wyposażenie
Prace wykonywane w trakcie roku
Transport kóz
Możliwości przydomowego przetwórstwa pozyskanych surowców......
Ochrona zdrowia kóz
Zachowanie chorej kozy
Choroby kóz
Literatura